Büyük Hatme Nasıl Yapılır

Hazırlık

Öncelikle kâse gibi bir kabın içinde yüz tane küçük, on tane de büyük taş bulundurulur. Hatmeyi yaptıran kişi dışında büyük hatme için İnşirâh süresini en az on kişinin bilmesi şarttır. Aksi takdirde küçük hatme yapılır.

Oturuş Düzeni

Hatme yapacakların bulundukları yer genişse yuvarlak bir halka kurarak namazdaki teverrük oturuşunun aksi şeklinde otururlar. Yer geniş değilse halkaya sığmayanlar halkanın ortasında kıbleye dönerek otururlar. Hatmeyi yaptıran kişi sırtını kıbleye çevirir.

Taş Dağıtımı

Taşları dağıtacak kişi imamın önünde oturur ve taşlardan yirmi bir tanesini alıp ona verir. Diğerlerini de dağıtmak için önüne koyar. Büyük olan on taşı ise Fâtiha süresi için imamın önüne koyar.

Başlangıç

Ardından imam gözlerini kapatır ve hatmenin başladığını bildirmek için sesli bir şekilde "estağfirullah" der. Hatmedekiler de onunla beraber gözlerini kapatır ve yirmi beş defa veya daha fazla istiğfar ederler.

Hatme Süreci

Hatme bitene kadar da gözlerini açmazlar. Fakat taşları dağıtacak kişi gözlerini açar, imama verdiği taşlar dışında geriye kalan taşları toplar ve hatme yapanlara dağıtmak için kâseye koyar.

Fâtiha-i Şerife

İmam "Fâtiha-i şerife" der. Taş dağıtan kişi büyük taşların altısını alıp imamın sağ tarafından altı kişiye verir. İmam ve kendisine büyük taş verilenler birer defa kendi duyabilecekleri bir sesle Fâtiha'yı besmeleyle birlikte okur.

Salavat-ı Şerife

İmam sesli bir şekilde "salavat-ı şerife" der. Kendisine küçük taş verilen her kişi elindeki taş adedince Resülullah'a (sallallahu aleyhi ve sellem) Salât ve selâm getirir.

İnşirâh Süresi

İmam sesli bir şekilde "Elem neşrah leke-i şerife" der ve elindeki yirmi bir taşla salavatları okumaya devam eder. Cemaat ise ellerindeki taş sayısınca İnşirâh süresi okur.

İhlâs-ı Şerife

İmam sesli bir şekilde "İhlâs-ı şerife" der. İmam dâhil herkes elindeki taş sayısınca kendi duyabilecekleri bir şekilde İhlâs süresini okur. İmam bu şekilde on defa "İhlâs-ı şerife" diyerek İhlâs süresini okutur. Böylece herkes elindeki taş sayısınca İhlâs süresini okur. Sonuç olarak bin defa İhlâs süresi okunmuş olur.

Hatme Duası ve Bitiş

Ardından imam sesli bir şekilde hatme duasını okur. Hatme duasından sonra da Kur'ân-ı Kerim'den bir süre okur ve hatmenin bittiğini ifade etmek için sesli bir şekilde "estağfirullah" der. Hatmedekiler ve imam kendi duyabilecekleri bir sesle yirmi beş defa veya daha fazla istiğfar ederler ve gözlerini açarlar.

Zaman ve Süre Seçimi

Hatme ikindi namazından sonra yapılıyorsa Nebe, yatsı namazından sonra ise Mülk süresi okunur. Bu süreler ezbere bilinmiyorsa İnşirâh süresi, o da bilinmiyorsa Nasr süresi, o da bilinmiyorsa İhlâs ve o da bilinmiyorsa Kur'ân-ı Kerim'den bilinen bir süre okunur.

Önemli Notlar

Küçük hatmede de büyük hatmede de hatme duası okunurken Resülullah'ın (sallallahu aleyhi vesellem) ismi geçince herkes kendi duyabileceği bir sesle salât ve selâm getirir. Ashâb-ı kirâm anılınca "radıyallahu anhüm" denir. Sâdât-ı kirâmın isimleri söylenince de "kuddise sırruhü" denir.

Hatmeyi hatme duasını ezbere bilen kimse yaptırır. Fakat hatme yapacakların arasından hatme duasını ezbere bilen yoksa onlardan biri hatmeyi yaptırır ve duayı da kitaptan okur. Hatme günde bir defa yapılır ve yapılmadığı takdirde kazâ edilmez.